Konu 1. Birbirine Paralel Takdirsel Dönemler

İnsanlık tarihi sürecini incelediğimizde, tarihin belli bir döneminde yer alan pek çok durumun, bir sonraki dönemde benzer şekillerde tekrarlandığına tanık oluruz. Kimi tarihçiler, bu fenomeni gayet ilgi çekici bularak, tarihin, belli bir spiral hareket çerçevesinde geliştiği tezini öne sürmekle beraber bunun neden böyle olduğu konusundaki arka plan nedenlerini açıklamakta güçlük çekerler. Tarihin belli bir döneminde, yer alan olaylar, çerçeve ve derecelerinde farklılıklar taşısalar bile, bir önceki dönemde yaşananların bir tekrarı olarak gündeme geldiklerinde, söz konusu bu iki dönem, paralel takdirsel dönemler olarak adlandırılırlar. İlerde açıklanacağı üzere, bu tip bir terminolojinin kullanılma nedeni, bu paralelliklerin ardındaki temel nedenin, Tanrı’nın onarım takdiri çalışması ile içiçe oluşuna dayanmaktadır.

Şimdi takdirsel anlamda paralel dönemlerin ne şekilde gündeme geldiklerini hep birlikte inceleyelim. Tarihin ne şekilde yön alacağı, tarihi, belirlenmiş tek bir amacın gerçekleştirilmesine doğru yönlendiren onarım takdiri tarihi içerisinde yer alan olayların gelişimi ile yakından bağlantılı bir biçimde şekillenir. Bu takdir çalışması içerisinde, merkezi öneme sahip bir kişi, Mesih için gerekli temelin onarılmasına yönelik sorumluluğunu yerine getirmede başarısız olduğunda, o kişiyi merkez alan takdirsel dönemin de sonuna ulaşılır. Ancak, Tanrı, İradesi’nin her ne zaman olursa olsun yerine getirilmesini önceden mutlak bir şekilde belirlemiş olduğu için (Kader 1), Mesih için gerekli temelin oluşturulmasına yönelik bedel şartlarının yerine getirilebilmesi için, bu misyonu taşıyabilecek yeterliliğe sahip bir başka kişiyi görevlendirerek, takdir çalışması içerisinde yeni bir tarihsel dönemi başlatır. Bu yeni dönem içerisinde gerekli bedelin ödenerek bir önceki dönemin onarımı da söz konusu olduğu için de, bir önceki dönemdeki olayları çağrıştıran benzer olaylar gündeme gelir. Dönemlerin birbirlerine paralel gelişmeler göstermesinin nedeni işte bu takdirsel onarım çalışmasının mutlak bir şekilde, yerine getirilmesi ile yakından bağlantılıdır.

Ancak, söz konusu paralel dönemler, birbirleri ile tamamen aynı form ve içeriğe sahip değildirler. Bunun da nedeni, belli bir dönem içerisinde merkezi misyonu olan kişinin (merkez kişi) kendi yaşadığı zaman içerisinde (yatay anlamda), bir önceki dönemde yerine getirilmemiş bedel şartını (dikey anlamda) da onarmak durumunda olmasıdır. Onarım takdiri çalışması ne kadar çok ertelenip, buna bağlı olarak bir o kadar bedel şartının onarımı ne kadar çok söz konusu olursa, bir sonraki dönemdeki merkez kişi pozisyonunu üstlenen kişinin ödemekle yükümlü olduğu bedel şartları da bir o kadar ağırlaşır. Bunun sonucu olarak da, yeni paralel dönem, gerek içerik, gerekse de ağırlığı açısından daha önceki dönemden farklılık gösterebilir.

Olgunlaşma sürecinin üç aşaması, ifade buluşunun derecelerine göre sınıflandırılabilir: oluşum aşaması sembolde, gelişim aşaması imajda, tamamlanış aşaması ise gerçek, somut anlamda, bir ifade buluştur. Aynı şekilde tarihin gelişimi içerisinde de, onarım takdiri çalışması içerisinde yer alan paralel dönemler, bu prensipe uygunluk içerisinde benzeri olayları tekrarlarlar. Onarım takdiri çalışmasının gelişimine yönelik bütün bir insanlık tarihi de böylece, paralelliklerin şekline göre, sınıflandırılabilir. Onarım İçin Temel Oluşturma Takdirsel Çağı, sembolik paralelliklerin yer aldığı bir çağ iken, Onarım Takdiri Çağı imajda paralelliklerin yer aldığı bir çağ, Onarım Takdirinin Ertelenme Çağı da, somut paralelliklerin yer aldığı bir çağdır.

Bu noktada, birbirine paralel takdirsel dönemlerin oluşumunu belirleyen temel faktörlere bir göz atalım.

Birbirine benzer takdirsel dönemlerin ortaya çıkış nedeni, Mesih için gerekli temelin onarımına yönelik tekrarlana gelen takdirsel çalışmalardır. Dolayısı ile, birbirinin benzeri takdirsel dönemlerinin oluşumunu belirleyen faktörler şunlardır: 1-iman temelinin oluşumu için gerekli üç şart (merkez kişi, şart nesnesi, sayısal bir bedel ödeme dönemi), 2- birlik temelinin oluşturulabilmesi için düşmüş tabiatın kaldırılmasına yönelik bedel şartı.

Bu faktörler esas olmak üzere, birbirinin benzeri (paralel) takdirsel dönemlerde iki özellik ön plana çıkar: İlki, birbirine paralel takdirsel dönemlerin uzunluğunun, iman temelinin onarımı ile bağlantılı olarak, aşılması gereken bedel ödeme süresine bağlı yıl veya sabit bir kuşak sayısı esas alınacak şekilde belirlenmesidir. Onarım takdiri çalışmasında, merkezi kişi, sorumluluğunu tamamlamada başarısız olup, İrade’nin yerine getirilmesinin ertelenmesine neden olacak şekilde davrandığında, Tanrı, yitirilen iman temelinin tam onarımı sağlanana dek, çalışmasını başka merkez kişiler kanalı ile tekrarlama yoluna gider.

Ve tekrarlanan her bir yeni takdirsel çalışma sürecinde de, bu temelin onarımına yönelik olarak gündeme gelecek sayısal bir bedel ödeme süreci de belli bir şekilde tekrarlanır. O nedenle, tarihteki paralel dönemler, her biri belirlenmiş sabit bir yıl ve kuşak sayısını temsil eden birbirleri ile aşağı yukarı aynı uzunlukta bir süreye sahip görünmektedirler. Bu konunun amacı, işte bu konuyu derinliği ile almaktır.

İkincisi de, tarihteki paralelliklerin, –iman temeli için gerekli merkez kişi, sunulacak şart nesnesi ve birlik temelinin oluşumu için düşmüş tabiatı ortadan kaldıracak bedel şartı –faktörleri olmak üzere diğer üç takdirsel faktörle bağlantılı olarak şekillenmesidir.

Onarım takdiri çalışmasının nihai amacı Mesih için gerekli temelin er ya da geç onarımıdır. O nedenle de, belli bir takdirsel çalışma ertelendiğinde, bu temelin onarımına yönelik olarak yer alan, farklı gelişmeler de kendilerini tekrarlarlar. Mesih için gerekli temel, yalnızca, öncelikle sembolik bir sunu aracılığı ile iman temelinin oluşturulması ve daha sonra da somut bir sunu eşliğinde birlik temelinin oluşturulması ile tesis edilebildiği için, takdirsel tarih de, bu iki sununun onarılabileceği şartların oluşturulmasına yönelik olarak kendini yineler. Takdirsel dönemler arasındaki paralelliklere, bu takdirsel çalışmalar yön verir. Bu konuyu, daha sonra ayrıntılı olarak ele alacağız.